Kabızlık ve Tedavisi

Kabızlık Nedir, Neden Olur? Kabızlık Tedavisi

Boşaltım yapılmasında güçlük ve bağırsak hareketlerinde yavaşlama ile karakterize olan kabızlık sanılanın aksine uzun süre dışkılayamama sorunundan ibaret bir sağlık problemi değildir. Kabızlık, haftada üç kereden az tuvalete çıkmak, boşaltım sırasında zorluk çekmek ve dışkının kıvamındaki sertlik gibi kriterlerin varlığına bağlıdır. Bu üç kriterden ikisi ile ilgili sorun yaşayan kişilerin kabızlık sorununu yaşadıkları belirtilebilir.

Kabızlık hayat kalitesini azaltan bir sağlık problemidir. Genellikle yanlış beslenme ya da sıvı tüketiminin yeterli olmamasından kaynaklı ortaya çıkar ve “Kabızlığa ne iyi gelir?”, “Kabızlığı ne giderir? gibi soruların yanıtları önem kazanır. Kabızlık nedenleri tespit edildiği takdirde en doğru kabızlık tedavisi süreçleri uygulanabilir. Böylece kişi günlük hayatına geri dönebilir ve kabızlığa bağlı şikayetlerinden kurtulabilir.

 

Kabızlık için herhangi bir önlem alınmadığında ya da tedavi uygulanmadığında da bu sorunun üstesinden gelinmesi mümkündür. Ancak tekrarlayan ve kronikleşen kabızlık, tedavi seçeneklerine başvurulasını gerektirebilir.

Kabızlık tedavisi kapsamında kabızlığa iyi gelen meyveler, kabızlığa iyi gelen bitkiler ve kabızlığa iyi gelen yiyecekler tüketilmesi gerekebilir. Ek önlem olarak daha hareketli bir hayata geçiş yapılması ve ilaç kullanılması da tedavi sürecinin bir parçası haline getirilebilir.

Tedavi edilmeyen kabızlık problemi rektal kanamalara, hemoroit oluşumuna ve dışkı kaynaklı sıkışmalara yol açabilir.

Kabızlık Nedir?

Haftada üç veya daha az tuvalete çıkılması, boşaltım sırasında zorlanılması ve dışkıda sertlik görülmesi şikayetleriyle kendini gösteren kabızlık; bağırsak hareketlerinde yavaşlama ve su tutulumu sonucu ortaya çıkan bir sağlık sorunudur.

Kabızlık genellikle kadınlarda sıklıkla rastlanılan bir sindirim problemi olarak kabul edilir. Mide ağrısı, mide krampları, karın ağrısı, şişkinlik hissi ve iştah azalması gibi kabızlık belirtileri yaşayan kişilerin hayat kaliteleri azalır. Dışkılamada zorluk ile karakterize olan kabızlık genellikle hayat tarzından kaynaklı nedenlerle ortaya çıkar.

 

Kabızlık şikayeti yaşayanlar kabızlığa iyi gelen şeyler yaparak bu sorunun üstesinden gelmeye çalışırlar. Çoğunlukla olumlu sonuçlar alınsa da bazı durumlarda rektal ağrı oluşumu, açıklanamayan kilo kaybı, şiddetli karın ağrısı gibi kabızlık belirtileri görülme sıklığının artması ya da belirtilerin uzun süre devam etmesi gibi durumlarda kabızlık tedavisi için uzman doktorlara başvurulması gerekir.

Kabızlık Neden Olur?

Kabızlığa neden olabilen birçok unsur olduğu bilinir. En sık görülen kabızlık nedenleri şu şekilde sıralanabilir:

  • Lif içeren besinlerin yeterince tüketilmemesi: Beslenme programlarına lif içeren meyve ve sebzeleri dahil etmeyen kişiler sıklıkla kabızlık problemi yaşarlar. Besinler içerisinde yer alan lifler bağırsak hareketlerini hızlandırarak kabızlık giderici özelliğe sahiptir. Bu nedenle günlük beslenme düzenine mutlaka dahil edilmelidir.
  • Fiziksel hareketsizlik: Hareket düzeyi düşük olan kişilerde kabızlık problemi oluşma ihtimali daha fazladır. Özellikle orta yaşı geçkin kişiler çok az hareket ediyorlarsa kabızlığa bağlı sağlık sorunları yaşayabilirler. Hareketsizlik ve kabızlık arasındaki kesin ilişki henüz keşfedilememiştir ancak uzmanlar hareket etmenin metabolizmayı hızlandırıcı etkisinin kabızlığı önlediğini düşünmektedir.
  • Kullanılan ilaçlar: Ağrı kesicilerin, antidepresanların ve antikonvülsanların kabızlık riskini arttırdığı bilinmektedir.
  • Bağırsak hastalıkları: Huzursuz bağırsak sendromu olan kişilerin daha sık kabız oldukları bilinmektedir.
  • Hamilelik: Hamilelik vücutta hormonal değişimlerin yaşandığı bir süreçtir. Bebeğin büyümesine bağlı olarak rahimin bağırsaklara baskı yapması da kabızlık şikayetlerini arttırır.
  • Yaşlanma: Kabızlığın ilerleyen yaşla birlikte görülme sıklığı artan bir sağlık problemi olduğu bilinmektedir. Hareket düzeyinin azalması,  metabolizma hızının yavaşlaması ve aynı zamanda sindirim sistemindeki organların kaslarının zayıflaması kabızlığa yol açabilir.
  • Rutinde değişiklikler yaşanması: Seyahat eden ve normal düzeni değişen kişilerde kabızlık oluşumu oldukça normal karşılanır. Bu değişim sindirim sisteminin çalışmasını etkiler, tüketilen yiyeceklerin farklılaşması da alışılan tuvalet saatlerini değiştirerek kabızlığa neden olur.
  • Yeterince su içmemek: Su içmek kabızlık riskini azaltır. Hali hazırda kabızlık sorunu yaşayan kişilerin su içmesi kabızlığa kesin çözüm olmasa da düzenli su içmenin kabızlığı önleyebileceği bilinmektedir. Gün içerisinde tüketilen maden suları ve kafein içeren içecekler vücuttaki su miktarını azaltır ve kabızlığa neden olur. Aynı zamanda alkollü içeceklerin de kabızlık oluşumunu tetiklediği bilinmektedir.

Tüm bu kabızlık nedenleri haricinde; rektum hastalıklarının, nörolojik bozuklukların, hormonal dengesizliklerin, sistemik hastalıkların, kanser türlerinin ve ihtiyaç halinde tuvalete gitmenin ertelenmesi gibi unsurların da kabızlığa neden olabileceği unutulmamalıdır.

Kabızlık sorununun ardında ciddi sağlık problemlerinin yatabileceği ve belirtilerinin sıklaşması halinde uzman doktorlara başvurulması gerektiği göz ardı edilmemelidir.

Hamilelikte Kabızlık

Hamilelik sürecindeki kadınların en büyük sıkıntılarından biri de kabızlıktır. Bebeğin gelişiminin ilerlemesi ve bağırsaklara yaptığı baskı sonucu anne adayları “kabızlık nasıl geçer?”, “kabızlık için ne yapmalı?” gibi soruların yanıtlarını aramaya başlarlar.

Hem hareket düzeyinin azalması hem hormonların değişmesi hem de bebeğin bağırsaklara baskı yapması sonucu yaşanan kabızlık problemi ile başa çıkmak için anne adaylarının beslenmelerinde bol lif içeren besinlere yer vermesi ve su tüketimi miktarını arttırmaları gerekir.

 

Sağlık durumlarına uygun egzersizler yaparak da hamilelikte kabızlık sorununun üstesinden gelebilirler.

Bebeklerde Kabızlık

Bebekler anne sütüne ek olarak yeni gıdalarla tanıştıkları dönemde sıklıkla kabızlık sorunu ile yüzleşebilirler. Ağrı çekmelerine, huysuzlanmalarına ve ağlama nöbetlerine girmelerine yol açabilen kabızlık; ebeveynleri endişelendirir.

Aslına bakılırsa bebeklerde kabızlık görülmesi oldukça normaldir ancak kabızlığın çok sık tekrar etmesi durumunda uzman doktorlara danışılması gerekir. Kabızlık nedenleri belirlendikten sonra bebeklere özel kabızlık tedavisine geçiş yapılabilir.

Bebekleri kabızlık problemi yaşayan ebeveynlerin çok endişelenmemesi ancak çok da ihmalkar davranmamaları tavsiye edilir.

Kabızlık Tedavisi

Kabızlık tedavisine başlanmadan önce kişinin kabızlık problemi yaşamasının ardındaki nedenlerin tespit edilmesi gerekir. Kabızlık çözümü kimi zaman basit hayat tarzı değişiklikleri yapılarak bulunabilirken; bazı hastalarda kabızlığa iyi gelen ilaçların kullanılması gerekebilir.

  • Kabızlık nedeni bağırsak hastalıkları ya da boşaltım mekanizmasını tıkayan sorunlarda cerrahi yöntemlere başvurulabilir.
  • Kabızlık tedavisi genel olarak hayat tarzının değiştirilmesi adına yapılan değişikliklerle sağlanır. Kişinin beslenme programı yeniden düzenlenir; hastadan içtiği su miktarını arttırması ve hareket düzeyini yükseltmesi istenir.
  • Kabızlık tedavisi kapsamında çok nadir de olsan laksatif yani kabızlık giderici ilaçların kullanılması önerilir. Bu tarz ilaçların düzenli kullanılması bağırsak tembelliğine yol açabileceği için kesinlikle son çare olarak devreye sokulmaları tavsiye edilir.

Yazar: doctorapps

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir